آیكیدو ورزش و واژه*ای ژاپنی است كه از سه كلمه آی (هماهنگی و عشق) كی (نیروی درونی) دو (راه و روش) 

تشكیل یافته است.
این سبك در سال 1920 به همت استاد موریه اوشیبا پایه*گذاری و تأسیس شد.
موریه اوشیبا كه به واقع می*توان او را تنها بنیانگذار و استاد مسلم آیكیدو دانست در 14 دسامبر 1883 در شهر تانابه ژاپن در خانواده*ای كشاورز متولد شد. روایت می*كنند موریهه كودكی نحیف و ضعیف بود، از همین رو پدرش آرزو داشت موریهه جسم و روح خود را پرورش و نقد یك كند و پسر برای تحقق بخشیدن به رؤیاهای پدر به ورزش شنا و كشتی ژاپنی (سومو) روی آورد. در سن هجده سالگی اما، اوشیبا علایق خود را در ورزش*های رزمی یافت و سر از سالن تمرین ورزشگاه كیتوریو و رشته جوجیتسو درآورد. بعد از اخذ كمربند مشكی، او به یادگیری فنون شمشیرزنی و حركات چوب پرداخت و با استعداد كم*نظیری كه داشت موفق شد به اوج مهارت این فنون دست یابد.
موریهه فردی مقدش بود و همیشه بر این عقیده استوار بود كه انسانها باید به یكدیگر احترام بگذارند و با یكدیگر با احترام برخورد كنند و هیچگاه نباید صدمه*ای به دیگران وارد سازند. در حالی كه آن زمان برخی از رشته*های رزمی در ژاپن در اوج خشونت خود به سر می*بردند و این موضوع با عقاید موریهه در تضاد بود چرا كه او همواره دنبال ورزشی عاری از خشونت بود و بالاخره موریهه توانست در سال 1920 با ایجاد تغییراتی در فنون جوجیتسو و ادغام فنون شمشیر (كن)، چوب (جو)، و چاقو (تانتور) رشته*ی زیبا و هنری كه مطابق با یگانگی طبیعت است (آیكیدو) را بوجود آورد.
موریهه پس از تأسیس این سبك افرادی را در محل زندگی خود جمع كرد و با خرج خودش این رشته*ی هنرمندانه را به آنها آموخت و گام مؤثری در پیشبرد این سبك برداشت. سرانجام پس از سالها زحمت و ریاضت در این رشته در سن 86 سالگی دار فانی را وداع گفت.

 

پس از موریهه فرزندش و اساتید بزرگ این سبك كه پرورش یافته وی بودند راهش را ادامه دادند و به خاطر احترام به عقاید او هر گونه صدمه رساندن به حریف و انجام مسابقات جدی را در این رشته منع كردند و از این رو فنون آیكیدو چه در تمرینات و چه در همایش*های این سبك كه هر ساله در كشور ژاپن برگزار می*شود به صورت ایمن و به شكل كاتا اجرا می*گردند. در آیكیدو حریفان باید احساسات یكدیگر را درك كنند و هیچ*گاه در صدد پیروزی بر یكدیگر گام برندارند. آیكیدو تنها به عنوان یك هنر رزمی باقی نماند بلكه به كوشش اساتید این رشته از جمله استیون سیگال (دارنده دان 7 از مركز آیكیدو (همبوندوجو) و هنرمند و بازیگر مشهور فیلم*های در محاصره (1و2، داغ ننگ...) این هنر رزمی وارد هنر هفتم (سینما) شد و رشته*ی آیكیدو توانست به همت این اساتید در عالم سینما نیز طرفداران منحصر به فرد خود را به دست آورد و هنر آیكیدو توانست همچنان نام خود را به عنوان یك هنر برتر بلندآوازه نگه دارد.
تكنیك*های آیكیدو
فنون آیكیدو را می*توان در یك جمله كوتاه این*گونه شرح داد «استفاده از نیروی حریف، علیه خود او» به هنگام هجوم آوردن حریف، فرد آیكیدوكار باید سعی كند در هر شرایطی خونسردی خود را حفظ كند و با لبخند و خوشرویی با حریف روبرو شود (زیرا این عمل باعث تضعیف روحیه و قدرت حریف می*شود) سپس با تغییر جهت مسیر، نیروی حریف را منحرف كرده و آن را بر علیه حریف به كار گیرد.
فنون در آیكیدو به دو دسته «كاتامه وازا» و «ناگه وازا» تقسیم می*شوند.
فنون كاتامه وازا یا نگه دارنده (كنترل كننده) فنونی هستند كه غالباً از تغییر در فنون جوجیتسو در آیكیدو قرار گرفته*اند؛ اغلب این فنون بر روی مفاصل متمركز هستند.
فنون ناگه وازا یا پرتابی فنونی هستند كه اكثراً مختص به آیكیدو می*باشند؛ كه شیوه*ی اجرای این فنون به طریقی است كه مهاجم تعادل خود را از دست داده و به سویی پرتاب می*شود. این دسته از فنون بسیار گسترده*تر از كاتامه*وازاها هستند.

علاوه بر این فنون آیكیدو دارای ویژگی*های منحصر به فردی است كه برخی از آنها عبارتند از:
1- در آیكیدو حمله وجود ندارد و فنون آن صرفاً تدافعی است.
2- حركات در آیكیدو به صورت دورانی شكل می*باشند و به ندرت از حركات مستقیم استفاده می*شود.
3- فنون آیكیدو این قابلیت را دارند كه بسیاری از كشورها از این فنون بهره می*گیرند.
چهار فنون آیكیدو، فنونی است كه متكی به نیروی فرد مهاجم است به همین خاطر هر چه شدت حمله حریف بیشتر باشد عكس العمل آن نیز شدیدتر خواهد بود. و هنرجوی مبتدی به خاطر عدم اعتماد به فنون، متكی به نیروی جسمی خود می*شود تا حریف! به علاوه در آیكیدو دفاع در برابر چوب، چاقو و شمشیر و همچنین دفاع در برابر چند مهاجم نیز آموزش داده می*شود و كاتاهای چوب و شمشیر بخش دیگری از این هنر زیبا را شامل می*شود.
توانایی آیكیدو
در آیكیدو برای تمامی اشكال هجومی در جهات هشت گانه، با وسیله و چه بدون وسیله، تدابیری با كارآیی بالا در جهت كنترل و یا پرتاب اندیشیده شده است به گونه ای كه بتوان بر هر مهاجمی با هر میزان مهارت تكنیكی و یا قدرت جسمانی فائق گردید. البته رسیدن به این مرحله منوط به تمرینهای متمادی و احراز مهرت درجات بالایی در این رشته و كسب تخصصها و سرعت لازم جهت اجرای صحیح تكنیكهای مربوط می باشد.
نحوه اجرای فنون
بر خلاف روشهای رزمی دیگر كه تكنیكهای آنها خطی اعمال می شود در آیكیدو تكنیكها به روش دایره اعمال می گردد، تفاوت در آن است كه در حركتهای خطی انتهای فرضی فعل به بینهایت میل می كند، ولی در دایره انتهای آن به ابتدای آن راجع است. در آیكیدو از همین خاصیت دایره استفاده شده و فعل مهاجم به توسط تكنیكهای دوار به خود او باز گردانیده می شود و برای انجام این كار از آن رو كه، هیچگاه نیرویی جهت مقابله با نیروی حریف به كار نمی رود و برای غلبه، با او همسو شده و از نیروی او بر علیه خود او استفاده می كند. به نیرویی به مراتب كمتر از حریف خود نیازمند بوده، كه آن هم به جهت هدایت مهاجم به موضع دلخواه صرف می گردد. از این بابت آیكیدو در مقایسه نسبی با بعضی ورزشهای رزمی دیگر از راندمان بسیار بهتری برخوردار است.